انتخاب تاریخ:   /  /   
کد خبر: ۴۱۷۲۷ | تاریخ : ۱۳۹۷/۱۱/۱۰ - شماره: 1023
اصغر زارعی، تحلیلگر مسائل منطقه در گفت‌وگو با ستاره صبح:

رفتار عراق و سوریه پس از شکست داعش با ایران متناقض شده است

اصلاحات آل سعود برای جلوگیری از آشوب‌های داخلی است آینده روابط عراق و سوریه با ایران پس از ثبات داخلی این کشورها، روشن نیست فاز جدید اقدامات غرب و متحدانش در منطقه از بین بردن ظرفیت اقوام و جریان‌های مقاومت است

اشاره: پس از وقوع بهار عربی در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱، به جای آنکه این جنبش به بسط و گسترش دموکراسی در کشورهای عرب منجر شود، مجموعه‌ای از جنگ‌های داخلی و شکل‌گیری گروه‌های تروریستی را رقم زد. هرج‌ومرج لیبی را فراگرفت و در جنگ میان داعش با عراق و سوریه میلیون‌ها نفر آواره و هزاران نفر به کام مرگ رفتند. جنگ داخلی در یمن نیز بحران انسانی ایجاد کرد. پس از گذشت نزدیک به هفت سال به نظر می‌رسد مبارزه علیه داعش به پایان رسیده و حیات این گروه رو به پایان است. در این میان یکی از طرف‌های اصلی جنگ با داعش و حامی عراق و سوریه، ایران بود که کمک‌های فراوان مادی، مستشاری و نظامی برای شکست داعش کرد. با این حال به نظر می‌رسد امروز که دیگر خبر چندانی از داعش نیست، عراق و سوریه به ایران به عنوان یک متحد نگاه نمی‌کنند. در همین راستا گفت‌وگویی با اصغر زارعی، تحلیلگر مسائل منطقه انجام داده‌ایم که در ادامه می‌خوانید:

پس از وقوع بهار عربی در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱، به جای آنکه این جنبش به بسط و گسترش دموکراسی در کشورهای عرب منجر شود، مجموعه‌ای از جنگ‌های داخلی و شکل‌گیری گروه‌های تروریستی را رقم زد. هرج‌ومرج لیبی را فراگرفت و در جنگ میان داعش با عراق و سوریه میلیون‌ها نفر آواره و هزاران نفر به کام مرگ رفتند. جنگ داخلی در یمن نیز بحران انسانی ایجاد کرد.... پیش‌بینی شما از آینده منطقه چیست؟
نقشی که سرویس‌های اطلاعاتی غرب دنبال می‌کنند، فرآیند افزایش مطالبات درون‌زا در میان اقوام و قومیت‌ها ازجمله اکراد، اهل سنت، اعراب و... در منطقه است. در عربستان که گفته می‌شود دوران رژیم آل سعود در حال سپری شدن است، تغییرات و اصلاحاتی در این رژیم صورت می‌گیرد تا تداوم دوران حاکمیت عربستان در آینده نزدیک برای شهروندان این کشور قابل تحمل باشد؛ چراکه حرکت‌های درون‌زا و افراطی شرایط را به سمت و سویی می‌برند که اوضاع از کنترل خارج شده و جریانات غربی و اتحادیه اروپا نیز قادر به مدیریت آن‌ها نخواهند بود. مهندسی مطالبات و جریان‌های درون‌زا، حدود و قلمرو کشورهای منطقه حتی اردن و امارت متحده عربی را شامل می‌شود؛ زیرا در کشوری چون امارات با جمعیت بالای غیر بومی چنین تحرکاتی دور از ذهن نیست. وضعیت در درون ترکیه هم می‌تواند به سمت و سویی برود که مطالبات کردها، علوی‌ها و جریان‌های افراطیِ ترک بر علیه رژیم مستقر که سابقه همراهی با آمریکا را دارد و سختگیری‌هایی را انجام داده، ممکن است پیش بروند و از شرایط بهره‌برداری کنند. این حوادث دور از ذهن نیست، لذا فاز بعدی اهداف و اقدامات غرب و متحدانش در منطقه از بین بردن ظرفیت اقوام و جریان‌های مقاومت و استفاده از امکاناتی است که ظرفیت‌های منطقه را علیه یکدیگر بسیج کند.
 همان‌طور که می‌دانید ایران کمک‌های فراوانی به کشورهای منطقه درگیر جنگ با تروریسم کرده است. به نظر شما آینده روابط این کشورها با ایران چگونه خواهد بود؟
ایران طی سال‌های گذشته و از زمانی که داعش در سوریه و عراق با پشتیبانی غرب و متحدانش ازجمله ترکیه و عربستان به قتل عام مردم منطقه مشغول شد، با منسجم کردن جبهه مقاومت و کمک به این دو کشور نقش اصلی را در شکست داعش و تروریسم ایفا کرد. البته باید توجه داشت که این کمک‌ها در درجه اول برای بازگشت ثبات و امنیت به منطقه بود و جمهوری اسلامی تلاش کرد به خشونت و تروریسم در منطقه پایان دهد. با این حال نباید از واقعیت غافل ماند. عراق که زمانی با کمک نیروهای ایرانی داعش را از کشورش بیرون کرد، امروز که به ثبات نسبی داخلی رسیده، رفتارهای متناقضی را از خود بروز می‌دهد. این کشور برای ما قابل اعتماد نخواهد بود. حتی شیعیان عراق در دوره‌های قبل نشان داده‌اند که به سمت کشورهای عربی متمایل هستند و نمی‌شود روی آنان حساب ویژه‌ای باز کرد. آنچه درباره عراق می‌شود گفت، این است که چنانچه اتحاد، صلابت و استحکام دولت عراق شکل گیرد، آن‌ها به عنوان یکی از کشورهای عضو اتحادیه عرب و کشوری همسو با جریان‌های عربی می‌توانند به عنوان تهدیدی بالقوه برای ایران باشند و چه اکراد، چه اعراب و چه دیگر قومیت‌های آن کشور می‌توانند ظرفیت‌هایی علیه منافع ملی و منطقه‌ای ایران ایجاد کنند. این تهدیدها ممکن است سخت‌افزاری نباشد، اما مواضعی که در اتحادیه عرب، سازمان ملل و سایر مراکز بین‌المللی اتخاذ خواهد شد، می‌تواند عراق را در کنار سایر کشورهای عربی قرار دهد. در سوریه هم امکان چنین اتفاقی محتمل است، اما امروز شرایط ایجاب می‌کند که این دو کشور در حال حاضر با ما هم‌سویی داشته باشند. مادامی که از صلح و پایداری در امنیت برخوردار نباشند مجبورند با جمهوری اسلامی ایران به عنوان کشوری مطرح در منطقه همکاری کنند و کمک‌های جمهوری اسلامی را غنیمتی برای خود بدانند، اما پس از این مشخص نیست که شرایط به چه سمت و سویی برود. با توجه به سوابق تاریخی منطقه نمی‌توان چندان خوشبینانه به این مسئله نگاه کرد.

 

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر سیستم منتشر خواهند شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهند شد
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشد منتشر نخواهند شد